Inversies

Achtbanen! De paradepaardjes van elk park. De meeste parken hebben diverse achtbanen staan in hun park. In de loop der jaren zijn er vele elementen bijgekomen in een achtbaan waardoor je een steeds uniekere ervaring creëert. De bekendste elementen in een achtbaan zijn hoogstwaarschijnlijk “INVERIES”. Of zoals in de volksmond wordt gezegd “over kop gaan”. Natuurlijk is niet iedereen fan van al die loopings, kurkentrekkers & de vele andere inversies. Maar geen paniek in deze rubriek lees je alles over de mogelijke inversies en hoef je ze niet te ondergaan. Als eerste gaan we dieper in op de meest bekende inversie: DE LOOPING.  

G-krachten zijn een belangrijk aspect van een achtbaan. Een mens kan maximaal +5G aan en minimaal -5G aan in een achtbaan.

  • -5G: Je krijgt een gewichtloos gevoel Dit komt vaak voor bij heuvels waardoor je plots enkele luttele seconden precies zweeft. Op dat moment ben je 5X lichter dan je normale gewicht.
  • +5G:Hier wordt je volledig in je stoel gedrukt. Dit komt vaak voor na een topsnelheid zoals een first drop of een lancering. Je bent op dat moment 5X zwaarder dan je normale gewicht.

LOOPING

In de pretparkwereld spreken we meer van een verticale looping. Indien het een hangende achtbaan is dan spreken we van een inverted (omgekeerde) vertical looping. Een grote fout die vele mensen maken is dat een looping NOOIT rond is. Dit is altijd in de vorm van een omgekeerde druppel. 

De looping in achtbaan bestaat al sinds 1850 maar dit was geen groot succes door de vele incidenten. De volgende jaren probeerde men opnieuw maar tevergeefs. Mensen klaagden over te zware G-krachten en nekklachten. In 1901 kwam dan een eerste doorbraak bij de Flip Flap Railway in Coney Island (zie foto). Sinds 1976 kent de baan zijn grote succes. De verticale looping kwam voor het eerst echt voor bij Great American Revolution in Six Flags Magic Mountain. Inversies komen eigenlijk alleen maar voor bij stalen achtbanen omwille van de grote veiligheid. Maar in 2000 kwam er een gigantische houten achtbaan met een looping. Dit deel was uiteraard wel van staal. De Son of The Beast is één van de weinige wooden coasters met inversies. Maar zoals de naam van de coaster deed vermoeden was dit de zoon van zijn grote houten vader. Beide banen waren gigantisch maar door de grote krachten had de baan veel problemen.

Sinds enkele jaren hebben ze hout toch kunnen combineren met inversies maar dit zijn dan hybride coasters. 

Waarom zijn loopings nooit volledig rond? 

Het antwoord hierop is zeer simpel. Een perfect ronde looping overleeft een mens niet. Dit heeft allemaal te maken met wiskundige formules, fysica en G-krachten. Hieronder zien we 2 afbeeldingen. Eén van een perfect ronde looping en de bekende vertical looping. Een looping is vaak direct na een daling. Wat veel mensen niet weten is dat je je topsnelheid pas bereikt na de eerste grote drop helemaal beneden.

Bij een perfect ronde looping heb je een hoge snelheid maar de straal van de looping is veel te kort in verhouding van wat het karretje nog moet afleggen. Op dat moment wordt je dus in je stoel gedrukt met positieve G-krachten.

In deze looping zien we dus dat we een breed stuk hebben waar de achtbaan op topsnelheid is en de straal veel groter is dan de straal de effectieve druppelvormige looping. Hier zijn de G-krachten veel minder waardoor je het dus wel overleeft.

In deze video kan je alles nog eens rustig bekijken en nog meer details.

Er bestaan natuurlijk nog veel mogelijkheden met loopings Maar altijd is alles wel geoorloofd met het kunnen en welzijn van de mens. 

KURKENTREKKER

Onze tweede inversie is ook een klassieker. Dit is een variant op de bekende looping. Deze is gewoon een beetje scheef getrokken. In pretparktermen of gewoon in het Engels noemt men dit een CORKSCREW. Dit staat voor schroef. Maar deze beroemde inversie lijkt ook op een standaard voorwerp wat iedereen in huis heeft namelijk een kurkentrekker voor een flesje wijn te openen. Het stukje spiraal lijkt dan sprekend op de inversie.

Bij dit soort heb je ook weer heel wat varianten zoals de DOUBLE CORKSCREW. Dit zijn gewoon twee kurkentrekkers achter elkaar. Het bekendste voorbeeld voor België & Nederland is de Python uit de Efteling. Maar ook de Big Loop in Heide Park heeft dit element. Big Loop is precies ook een uitgetrokken versie van zijn bekende collega uit het Nederlandse sprookjespark. Er bestaan natuurlijk nog veel meer varianten van dit type maar deze komen later aan bod!

In het Amerikaanse Cedar Point staat zelfs een achtbaan die naar deze inversie is genoemd. De Corkscrew was de eerste achtbaan ter wereld met 3 inversies. Op dit moment is de achtbaan nog steeds in werking want hij staat hier al sinds 1976.Deze baan heeft ook nog een authentieke stalen constructie rond deze in versie zitten.  Hieronder een onride van deze klassieker.   

Weetje: In Holiday Park (eigendom van de Plopsa groep) gebruikt men dit type inversie als toegangspoort (gele baan).  

More inversions coming soon!